Thị trường tài chính tuần qua ghi nhận sự biến động mạnh của mặt bằng lãi suất huy động, đặc biệt là xu hướng điều chỉnh tăng tại các kỳ hạn trung và dài hạn. Ở các kỳ hạn ngắn dưới 6 tháng, lãi suất đang tiến sát mức trần quy định.

Cụ thể, kỳ hạn 1 tháng dao động từ 3% đến 4,75%/năm, trong khi kỳ hạn 3 tháng phổ biến quanh ngưỡng 4% - 4,75%/năm. Đáng chú ý, nhiều ngân hàng thương mại cổ phần như VPBank, OCB hay TPBank đã niêm yết mức tối đa 4,75%/năm ngay từ các kỳ hạn ngắn này, trái ngược với sự thận trọng của nhóm ngân hàng quốc doanh khi vẫn duy trì dải lãi suất thấp từ 3% đến 3,2%/năm.

Càng về các kỳ hạn dài, sự phân hóa giữa các nhóm ngân hàng càng trở nên rõ nét. Tại kỳ hạn 6 tháng, trong khi nhóm Big4 (ngân hàng vốn Nhà nước) giữ mức 4,5% - 5,7%/năm thì các ngân hàng tư nhân đã đẩy lãi suất lên tới 6,8% - 7,1%/năm, dẫn đầu là PGBank và Techcombank.

Xu hướng này tiếp tục duy trì ở kỳ hạn 9 tháng và 12 tháng, với mức lãi suất phổ biến từ 5,3% đến hơn 7%/năm. Đối với kỳ hạn 18 tháng, ngưỡng lãi suất cao nhất thị trường hiện nay duy trì trong khoảng 7%/năm, phản ánh nỗ lực thu hút dòng vốn dài hạn của các đơn vị nhà băng trong bối cảnh hiện tại.

Bên cạnh biểu lãi suất niêm yết thông thường, thị trường còn ghi nhận sự xuất hiện của các gói huy động với lãi suất "đặc biệt" dao động từ 7% đến 9%/năm. Tuy nhiên, mức lợi nhuận hấp dẫn này thường đi kèm với những điều kiện khắt khe về số dư tối thiểu, chủ yếu hướng tới nhóm khách hàng có nguồn lực tài chính dồi dào.

Dẫn đầu phân khúc này là MSB và PVcomBank với mức lãi suất chạm ngưỡng 9%/năm cho kỳ hạn 12-13 tháng. Để hưởng mức ưu đãi này, MSB yêu cầu khoản tiền gửi mới từ 500 tỷ đồng, trong khi PVcomBank áp dụng cho khách hàng gửi tại quầy với số dư duy trì tối thiểu lên đến 2.000 tỷ đồng.

Một số đơn vị khác cũng đưa ra các cột mốc lãi suất ấn tượng như Vikki Bank với 8,4%/năm (cho khoản vay trên 13 tháng, tối thiểu 999 tỷ đồng) hay HDBank với mức 7,7% - 8,1%/năm áp dụng cho số dư từ 500 tỷ đồng trở lên. Những con số này cho thấy sự cạnh tranh gay gắt của các nhà băng trong việc thu hút những dòng vốn lớn để củng cố thanh khoản dài hạn.

Người dân "ồ ạt" đem tiền đi gửi ngân hàng

Trong bối cảnh lãi suất ngân hàng neo cao, ghi nhận tình trạng nhiều người dân ồ ạt đi gửi tiền tại các ngân hàng. Bà Nguyễn Thị Năm (Từ Liêm, Hà Nội) cho biết: "Khoảng 1 năm trước, lãi suất tiết kiệm bình quân ở nhóm ngân hàng quốc doanh quanh mức 4,7-4,9%/năm khiến tôi ngại đi gửi tiết kiệm.

Tuy nhiên, đầu tháng 3 năm nay, khi lãi suất tiết kiệm tăng trở lại, tôi tranh thủ mang hơn 600 triệu đồng tích cóp nhiều năm đi gửi luôn".

Theo bà Năm, bà vẫn ưu tiên gửi tiết kiệm vì đây là kênh giữ tiền "ăn chắc mặc bền:. Bên cạnh đó, việc mua vàng thời gian gần đây khá khó khăn khi nhiều thời điểm phải xếp hàng lâu nhưng chỉ mua được số lượng nhỏ. Chưa kể, nếu có mua được cũng bị "nợ vàng".

Cuối cùng, bà Năm lựa chọn gửi tiền vào ngân hàng khi thấy lãi suất tăng. Với kỳ hạn 12 tháng và lãi suất khoảng 7,8%/năm, số tiền lãi nhận được cuối kỳ gần 51 triệu đồng.

Theo báo cáo thị trường tiền tệ mới đây của MBS, trong năm 2025 lãi suất huy động đã tăng khoảng 100-150 điểm cơ bản. Áp lực huy động vốn của các ngân hàng được dự báo có thể tiếp tục trong năm 2026 khi nhu cầu vốn trung và dài hạn của nền kinh tế gia tăng, đặc biệt cho các dự án đầu tư công và hạ tầng.

Các chuyên gia kinh tế cho rằng, áp lực tăng lãi suất đã xuất hiện từ trước khi các yếu tố địa chính tại Trung Đông trở nên căng thẳng. Nguyên nhân chính là nhu cầu vốn của nền kinh tế đang tăng lên, đặc biệt trong lĩnh vực sản xuất kinh doanh. Khi nhu cầu vốn tăng nhanh trong khi nguồn cung tín dụng không tăng tương ứng, lãi suất thường có xu hướng nhích lên.

Chứng khoán Vietcombank (VCBS) dự báo mặt bằng lãi suất huy động có thể tăng thêm khoảng 0,3–0,5 điểm phần trăm trong nửa đầu năm 2026. Nguyên nhân chủ yếu do các ngân hàng cần chuẩn bị nguồn vốn để đáp ứng nhu cầu tín dụng phục vụ sản xuất – kinh doanh, đồng thời thu hẹp chênh lệch giữa tăng trưởng tín dụng và huy động.

Sang nửa cuối năm, lãi suất huy động có thể tiếp tục tăng thêm khoảng 0,4–0,5 điểm %, đồng thời xuất hiện sự phân hóa rõ rệt giữa các nhóm ngân hàng.