Tăng trưởng trên 10%/năm thể hiện khát vọng phát triển mạnh mẽ

Sáng 21/4, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khoá XVI, các đại biểu thảo luận tại Hội trường về phát triển kinh tế - xã hội.

Đại biểu Lê Văn Thế (Ninh Bình) đề nghị làm rõ hơn nguyên nhân chủ quan đối với hai chỉ tiêu quan trọng chưa đạt là tỷ trọng kinh tế số và năng suất lao động.

Theo ông Thế, hai chỉ tiêu này chưa đạt xuất phát từ việc hạ tầng số chưa đồng bộ; doanh nghiệp nhỏ và vừa chiếm đa số, năng lực đổi mới còn hạn chế; thiếu nguồn nhân lực chất lượng cao.

Trong khi đó, hai chỉ tiêu này cũng sẽ đóng vai trò quan trọng trong mục tiêu tăng trưởng hai con số giai đoạn 2026 - 2030; nếu không nhận diện rõ và xử lý triệt để, thì sẽ tiếp tục là “điểm nghẽn” trong giai đoạn tới.

Mục tiêu đặt ra cho giai đoạn 2026 - 2030 là tăng trưởng trên 10%/năm thể hiện khát vọng phát triển mạnh mẽ. Ông Thế nhấn mạnh, để góp phần đạt được mục tiêu, cần tiếp tục có đột phá về thể chế mạnh hơn nữa, đặc biệt là phân cấp, phân quyền thực chất hơn cho địa phương; giải phóng mạnh mẽ các nguồn lực, nhất là đất đai và đầu tư tư nhân. Tăng trưởng hai con số phải đến từ hai chữ “thực chất”.

Dành sự quan tâm đến mục tiêu kinh tế số đạt 30% GDP, theo ông Thế, đây là mục tiêu rất đáng quan tâm khi giai đoạn vừa qua chúng ta mới đạt khoảng 14,02% GDP.

Để đạt được mục tiêu này, cần có những giải pháp đồng bộ, quyết liệt, trong đó chú trọng phát triển hạ tầng dữ liệu và nền tảng số dùng chung; hoàn thiện pháp lý về bảo vệ dữ liệu cá nhân và an toàn giao dịch số; nâng cao chất lượng nguồn nhân lực số, năng lực quản trị số; có chính sách hỗ trợ chuyển đổi số cho doanh nghiệp vừa và nhỏ, đặc biệt trong lĩnh vực công nghiệp, thương mại và du lịch.

Phát triển kinh tế khu vực tư nhân là cấp thiết

Đối với khu vực kinh tế tư nhân, Đại biểu Nguyễn Như So (Bắc Ninh) chỉ rõ, tỷ lệ nội địa hóa còn thấp, liên kết với doanh nghiệp trong nước còn hạn chế, 90% doanh nghiệp tư nhân nhỏ và siêu nhỏ chủ yếu ở phân khúc giá trị thấp, cho thấy nền kinh tế vẫn phụ thuộc nhiều vào động lực bên ngoài và chưa hình thành năng lực nội sinh vững chắc.

Ông So cho rằng, phát triển kinh tế khu vực tư nhân không chỉ là yêu cầu cấp thiết mà là lựa chọn chiến lược để nâng cao sức chống chịu, năng lực cạnh tranh quốc gia.

Do đó, cần tái cấu trúc cơ chế dẫn vốn của nền kinh tế để dòng vốn đi đúng địa chỉ, đúng nhu cầu và phục vụ trực tiếp các động lực tăng trưởng. Khi động lực, công nghệ và năng suất chưa thể bứt phá ngay trong ngắn hạn, vốn đầu tư đang trở thành trụ cột chính của tăng trưởng.

Tuy nhiên, vấn đề không phải là thiếu vốn mà là cách dòng vốn đang được phân bổ và sử dụng. Nguyên nhân cốt lõi là sự lệch pha kỳ hạn khi phụ thuộc quá lớn vào hệ thống ngắn hạn của hệ thống ngân hàng để tài trợ cho các nhu cầu dài hạn.

“Việc lấy ngắn nuôi dài không chỉ tạo áp lực cho thanh khoản mà còn khiến dòng vốn không chảy vào khu vực tạo giá trị gia tăng cao”, đại biểu Nguyễn Như So nêu rõ.

Cụ thể, cần giảm dần sự phụ thuộc vào tín dụng ngân hàng bằng cách phát triển thực chất thị trường vốn, đặc biệt là thị trường cổ phiếu, trái phiếu doanh nghiệp để hình thành kênh dẫn vốn trung và dài hạn đúng nghĩa.

Ngoài ra, hình thành thị trường tái cấp vốn thứ cấp thông qua chứng khoán hóa các khoản vay và phát triển thị trường mua bán nợ minh bạch. Bên cạnh đó, cần nghiên cứu cơ chế “thuế âm” cho đổi mới sáng tạo nhằm hỗ trợ doanh nghiệp ngay từ giai đoạn đầu khi họ cần tiếp sức.

Để xác định kinh tế tư nhân là động lực quan trọng nhất, ông So nhấn mạnh, cần thiết phải có cơ chế cho hợp tác công tư (PPP) linh hoạt, minh bạch để mỗi đồng vốn ngân sách kéo theo nhiều đồng vốn xã hội, hình thành cơ chế lựa chọn, nuôi dưỡng các doanh nghiệp đầu tàu trong các ngành then chốt.