Theo Yahoo Finance, đúng vào thời điểm các nền kinh tế lớn trên thế giới đang chuẩn bị bước vào giai đoạn nới lỏng chính sách thì cú sốc năng lượng từ Trung Đông đã đẩy các ngân hàng trung ương vào một cái bẫy nguy hiểm mang tên lạm phát đình trệ.

Cuộc chiến tại Iran bùng nổ đã ngay lập tức phá tan bầu không khí lạc quan khi giá dầu thô vọt lên trên ngưỡng 100 USD mỗi thùng khiến mọi tính toán chiến lược của các cường quốc bị đảo lộn hoàn toàn.

Chỉ vài tuần trước đây, áp lực lạm phát vẫn còn đang hạ nhiệt một cách tích cực và mở đường cho những đợt cắt giảm lãi suất được mong đợi từ lâu.

Tuy nhiên, sự đứt gãy cung ứng tại một trong những huyết mạch năng lượng quan trọng nhất hành tinh đã buộc các ngân hàng trung ương phải đối mặt với một tình thế cực kỳ khó chịu.

Giới điều hành chính sách hiện đang bị kẹt giữa hai gọng kìm: một bên là rủi ro lạm phát chực chờ bùng phát trở lại và một bên là đà tăng trưởng kinh tế đang lịm dần dưới sức ép của chi phí đầu vào.

Tuần này, tâm điểm của thế giới tài chính đang dồn nén vào các cuộc họp chính sách của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), Ngân hàng Trung ương Châu Âu (ECB) và Ngân hàng Trung ương Anh (BoE).

Các chuyên gia kinh tế dự báo cả ba định chế quyền lực này sẽ phải chọn phương án giữ nguyên lãi suất để thăm dò tình hình thay vì mạnh tay cắt giảm như kỳ vọng trước đó. Giá nhiên liệu tăng cao không chỉ trực tiếp đẩy lạm phát tổng thể lên mức báo động mà còn lan tỏa vào mọi ngõ ngách của giá hàng hóa và dịch vụ.

Tại Mỹ, dù Fed dự kiến giữ lãi suất ở mức 3,5% đến 3,75% nhưng thị trường trái phiếu đã bắt đầu phát đi những tín hiệu lo ngại rõ rệt. Lợi suất trái phiếu kho bạc kỳ hạn ngắn tăng mạnh cho thấy giới đầu tư đang đặt cược rằng Washington sẽ phải hoãn lộ trình nới lỏng để đối phó với rủi ro lạm phát năng lượng.

Trong khi đó tại châu Âu, Chủ tịch ECB Christine Lagarde dù tuyên bố sẽ không để xảy ra một cú sốc lạm phát tồi tệ như năm 2022 nhưng thực tế khu vực Eurozone đang đứng trước rủi ro rất lớn khi giá dầu tăng cao đe dọa trực tiếp đến đà phục hồi kinh tế vốn đã vô cùng mong manh.

Tình hình tại Anh thậm chí còn được đánh giá là đen tối hơn khi giá nhiên liệu tăng vọt giữa bối cảnh thị trường lao động nguội lạnh và GDP đang rơi vào trạng thái đình trệ. Sự kết hợp giữa lạm phát cao và tăng trưởng thấp chính là định nghĩa hoàn hảo cho kịch bản lạm phát đình trệ mà bất kỳ nhà điều hành chính sách nào cũng muốn né tránh. Giá năng lượng cao hiện nay đang đóng vai trò như một loại thuế vô hình đánh mạnh vào túi tiền của hộ gia đình và làm tê liệt các kế hoạch đầu tư của doanh nghiệp.

Dù các nền kinh tế hiện nay được cho là có vị thế tốt hơn và khả năng chịu đựng cao hơn so với thời điểm nổ ra cuộc chiến Nga-Ukraine nhưng sự bất ổn vẫn là điều không thể tránh khỏi.

Nếu giá dầu tiếp tục neo ở mức cao do chiến sự kéo dài thì kỳ vọng lạm phát sẽ trở nên cực kỳ khó kiểm soát và đẩy thế giới vào một chu kỳ bất ổn mới.

Giới phân tích nhận định rằng các ngân hàng trung ương đang phải đi trên một sợi dây mảnh giữa việc cứu vãn tăng trưởng và ngăn chặn một cơn bão giá. Thị trường hiện tại đã bắt đầu định giá cho một tương lai mà lãi suất sẽ giữ ở mức cao hơn và lâu hơn trong một quỹ đạo đầy rẫy những biến số không thể lường trước từ Trung Đông.