Theo các chuyên gia, dù giá vàng đang suy yếu, những động lực nền tảng từng đẩy kim loại quý này lên mức cao chưa từng có vẫn chưa biến mất. Thậm chí, một số tổ chức còn cho rằng vàng có thể quay trở lại mốc 5.000 USD - 5.500 USD/ounce hoặc thậm chí cao hơn vào cuối năm nay, theo Morningstar.

Vàng giảm dù khủng hoảng địa chính trị leo thang

Thông thường, chiến tranh và bất ổn kinh tế sẽ thúc đẩy nhu cầu trú ẩn an toàn, giúp vàng tăng giá. Tuy nhiên, kể từ khi xung đột Iran làm gián đoạn nguồn cung năng lượng toàn cầu, giá vàng lại liên tục đi xuống.

Ông Peter Kinsella, Giám đốc dịch vụ đầu tư tại ngân hàng Union Bancaire Privée (UBP), cho rằng nguyên nhân chủ yếu là các nhà đầu tư phải bán vàng để bổ sung ký quỹ cho những tài sản khác đang chịu áp lực biến động mạnh.

Dù vậy, giới phân tích nhận định đây chỉ là yếu tố ngắn hạn. Hai động lực quan trọng nhất hỗ trợ vàng trong những năm gần đây vẫn đang tồn tại: nhu cầu mua vào của các ngân hàng trung ương và dòng tiền từ nhà đầu tư cá nhân.

Ngân hàng trung ương vẫn là "bệ đỡ" lớn nhất

Trong nhiều thập kỷ, giá vàng thường biến động ngược chiều với lãi suất thực (lãi suất đã điều chỉnh theo lạm phát). Tuy nhiên, mối quan hệ này bắt đầu thay đổi từ năm 2022 sau khi phương Tây phong tỏa một phần dự trữ ngoại hối của Nga.

Theo ông Stephen Coltman, Trưởng bộ phận kinh tế vĩ mô của 21Shares, sự kiện này khiến nhiều ngân hàng trung ương nhận ra rằng các tài sản tài chính truyền thống có thể trở thành mục tiêu trừng phạt trong các cuộc xung đột địa chính trị.

Kết quả là vàng vật chất – loại tài sản không phụ thuộc vào bất kỳ bên phát hành nào – trở nên hấp dẫn hơn bao giờ hết.

Ông Kinsella cho biết khoảng 80% dự trữ ngoại hối toàn cầu hiện nằm trong tay các ngân hàng trung ương của các nền kinh tế mới nổi. Nhiều quốc gia lo ngại rằng nếu xảy ra bất đồng chính trị với Mỹ hoặc phương Tây, tài sản dự trữ bằng ngoại tệ có thể đối mặt với rủi ro bị phong tỏa.

Theo số liệu mới của Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB), vàng hiện chiếm 27% tổng dự trữ chính thức toàn cầu, vượt cả trái phiếu kho bạc Mỹ (22%) và đồng euro (15%). Đây là dấu hiệu cho thấy cơ cấu dự trữ toàn cầu đang thay đổi đáng kể.

Nhà đầu tư cá nhân tiếp tục đổ tiền vào vàng

Không chỉ các ngân hàng trung ương, nhà đầu tư cá nhân cũng đang góp phần thúc đẩy nhu cầu vàng.

Theo UBP, làn sóng mua quỹ ETF vàng, vàng vật chất và các tài sản kỹ thuật số được bảo chứng bằng vàng đã gia tăng mạnh từ cuối năm 2025.

Ông Coltman cho rằng ngày càng nhiều người lo ngại về tình trạng nợ công toàn cầu tăng cao, có thể dẫn đến đồng tiền mất giá, lạm phát kéo dài và lãi suất cao trong tương lai.

Nhật Bản là ví dụ điển hình. Đồng Yên đã mất giá mạnh trong những năm gần đây, khiến nhu cầu mua vàng của người dân tăng vọt nhằm bảo toàn sức mua của tài sản.

Theo Hội đồng Vàng Thế giới (WGC), nhu cầu vàng thỏi và tiền vàng toàn cầu trong quý gần nhất đã tăng 42% so với cùng kỳ năm trước.

Vàng có thể tăng trở lại trên 5.000 USD/ounce?

àDù đánh giá khác nhau về diễn biến ngắn hạn, phần lớn chuyên gia đều cho rằng các yếu tố hỗ trợ dài hạn của vàng vẫn còn nguyên vẹn.à Ông Stephen Coltman dự báo nếu căng thẳng Trung Đông hạ nhiệt và đạt được thỏa thuận với Iran, giá vàng có thể nối lại xu hướng tăng trước đó và vượt 5.000 USD/ounce vào cuối năm.

Trong khi đó, ông Peter Kinsella thậm chí lạc quan hơn. Ông cho rằng nếu bất ổn địa chính trị giảm bớt và kỳ vọng lãi suất ngắn hạn hạ nhiệt, giá vàng hoàn toàn có thể tiến tới mốc 5.500 USD/ounce trước khi năm 2026 kết thúc.

Theo các chuyên gia, câu hỏi lớn nhất hiện nay không phải là giá vàng sẽ tăng hay giảm trong vài tháng tới, mà là liệu xu hướng mua vàng quy mô lớn của các ngân hàng trung ương từ năm 2022 có phải là dấu hiệu cho một sự thay đổi lâu dài trong trật tự tài chính toàn cầu hay không. Nếu câu trả lời là có, vàng có thể còn nhiều dư địa tăng giá trong những năm tới.