UBND TP.Huế vừa ban hành quyết định phê duyệt Đề án phát triển 6.000 doanh nghiệp thành lập mới trên địa bàn thành phố giai đoạn 2026-2030.

Theo đề án, đến cuối năm 2025, TP.Huế có khoảng 6.947 doanh nghiệp đang hoạt động. Con số này chỉ chiếm chưa tới 1% tổng số doanh nghiệp của cả nước. Đáng chú ý, tỷ lệ doanh nghiệp trên đầu dân số của Huế mới đạt khoảng 45 doanh nghiệp/vạn dân, chưa bằng một nửa mức bình quân của cả nước là 92 doanh nghiệp/vạn dân.

Mặc dù số doanh nghiệp thành lập mới ở TP.Huế những năm gần đây có xu hướng tăng, đặc biệt năm 2025 đạt 1.048 doanh nghiệp, tăng 33% so với cùng kỳ, nhưng sự gia tăng về số lượng vẫn chưa đồng nghĩa với sự lớn mạnh về chất lượng.

Theo đánh giá của UBND TP.Huế, hiện có tới 98% doanh nghiệp trên địa bàn là doanh nghiệp nhỏ và vừa. Trong đó, doanh nghiệp siêu nhỏ chiếm tới 70,1%, doanh nghiệp nhỏ chiếm 25,2%, còn doanh nghiệp vừa chỉ chiếm 2,7%.

Cơ cấu này phản ánh phần lớn doanh nghiệp ở Huế vẫn hoạt động với quy mô vốn, lao động và năng lực cạnh tranh còn hạn chế. Không ít doanh nghiệp sản xuất theo hướng nhỏ lẻ, manh mún, mang tính thời vụ, chưa hình thành chuỗi giá trị bền vững và chưa khai thác hết tiềm năng của các sản phẩm đặc trưng địa phương.

Một điểm đáng chú ý khác là số lượng doanh nghiệp đầu tư cho đổi mới công nghệ, xây dựng thương hiệu và bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ còn khá khiêm tốn. Nhiều sản phẩm chưa có bao bì, nhãn hiệu chuyên nghiệp, giá trị gia tăng chưa cao, trong khi việc ứng dụng các hệ thống quản lý chất lượng tiên tiến hay chuyển đổi số vẫn diễn ra chậm.

Không chỉ đối mặt với bài toán quy mô, doanh nghiệp ở Huế còn gặp nhiều rào cản trong quá trình hoạt động.

Theo đề án, khả năng tiếp cận vốn vẫn là một trong những khó khăn lớn nhất. Phần lớn các tổ chức tín dụng đều yêu cầu doanh nghiệp phải có tài sản bảo đảm khi vay vốn. Ngay cả các nguồn vốn ưu đãi dành cho doanh nghiệp nhỏ và vừa cũng khó tiếp cận do điều kiện vay khắt khe, thủ tục phức tạp và yêu cầu cao về tài sản thế chấp.

Điều này khiến nhiều doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp mới thành lập hoặc doanh nghiệp khởi nghiệp, thiếu nguồn lực để mở rộng sản xuất, đầu tư công nghệ hay nâng cao năng lực cạnh tranh.

Bên cạnh đó, UBND TP.Huế đánh giá chi phí tuân thủ pháp luật vẫn là gánh nặng đối với nhiều doanh nghiệp nhỏ. Quy định pháp luật thay đổi nhanh chóng, liên tục, chế tài xử lý vi phạm cao gây ra tâm lý hoang mang, lo sợ và khó khăn cho doanh nghiệp trong quá trình cập nhật và tuân thủ pháp luật.

Đề án cũng chỉ ra nhiều hạn chế xuất phát từ chính nội tại doanh nghiệp. Đó là năng lực quản trị còn yếu, thiếu chiến lược kinh doanh dài hạn, khả năng tiếp thị và mở rộng thị trường còn hạn chế. Nhiều doanh nghiệp vẫn vận hành theo mô hình gia đình, chưa xây dựng được hệ thống quản trị chuyên nghiệp, báo cáo tài chính chưa phản ánh đầy đủ năng lực hoạt động, ảnh hưởng đến khả năng tiếp cận tín dụng.

Nguồn nhân lực chất lượng cao cũng là bài toán chưa có lời giải. Đội ngũ quản lý của nhiều doanh nghiệp nhỏ còn hạn chế về kiến thức quản trị hiện đại, chuyển đổi số, hội nhập quốc tế và phát triển thị trường. Khả năng liên kết giữa doanh nghiệp nhỏ với doanh nghiệp lớn hay doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài còn khá mờ nhạt, khiến nhiều doanh nghiệp khó tham gia sâu vào chuỗi cung ứng.

Mặc dù thành phố đã triển khai nhiều chương trình hỗ trợ doanh nghiệp trong giai đoạn 2021-2025, nhưng số lượng doanh nghiệp tiếp cận chính sách vẫn còn thấp. Chỉ khoảng 20% doanh nghiệp đang hoạt động được thụ hưởng các chính sách hỗ trợ về đào tạo, tư vấn, phát triển thương hiệu hay chuyển đổi số.

Một trong những nguyên nhân là công tác truyền thông chính sách chưa thật sự hiệu quả, trong khi bản thân nhiều doanh nghiệp cũng chưa chủ động tìm hiểu và tham gia các chương trình hỗ trợ.

Chính từ thực trạng trên, UBND TP.Huế đã ban hành Đề án phát triển 6.000 doanh nghiệp thành lập mới trên địa bàn thành phố giai đoạn 2026-2030, với mục tiêu không chỉ tăng số lượng doanh nghiệp mà còn nâng cao chất lượng và sức cạnh tranh của khu vực kinh tế tư nhân.

Đề án đặt mục tiêu đến năm 2030, TP.Huế phấn đấu có khoảng 10.000 doanh nghiệp đang hoạt động, đạt 70 doanh nghiệp/vạn dân. Khu vực doanh nghiệp đóng góp khoảng 55-60% tổng thu ngân sách địa phương, giá trị xuất khẩu đạt khoảng 2,23 tỷ USD và tạo việc làm cho khoảng 110.000 lao động.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, thành phố sẽ triển khai đồng bộ nhiều chính sách hỗ trợ. Trong đó, 100% doanh nghiệp thành lập mới sẽ được hỗ trợ miễn phí năm đầu về chữ ký số và hóa đơn điện tử. Khoảng 5.000 hộ kinh doanh đầu tiên chuyển đổi lên doanh nghiệp sẽ được hỗ trợ 50% chi phí mua máy tính tiền kết nối với cơ quan thuế.

Ngoài ra, TP.Huế sẽ hỗ trợ đào tạo kiến thức khởi sự kinh doanh và quản trị cho hơn 15.000 lượt học viên; tư vấn chuyên sâu về nhân sự, tài chính, sản xuất, bán hàng và quản trị cho hơn 100 doanh nghiệp nhỏ và vừa; hỗ trợ hơn 200 doanh nghiệp xây dựng thương hiệu, thiết kế bao bì, đăng ký bảo hộ sở hữu trí tuệ và phát triển sản phẩm.

Có thể thấy, mục tiêu phát triển thêm 6.000 doanh nghiệp trong 5 năm tới không chỉ là bài toán về số lượng. Quan trọng hơn, đây là cơ hội để TP.Huế tháo gỡ những điểm nghẽn tồn tại nhiều năm, tạo dựng một cộng đồng doanh nghiệp có năng lực cạnh tranh cao hơn, phát triển bền vững hơn và đủ sức trở thành động lực quan trọng của nền kinh tế địa phương trong giai đoạn mới.