MBS đã công bố báo cáo nhận định các vấn đề liên quan đến ngành ngân hàng trong quý I/2026.

Huy động vẫn chậm hơn cho vay

MBS cho rằng, tăng trưởng huy động dự kiến vẫn sẽ chậm hơn so với tăng trưởng tín dụng trong quý đầu năm 2026 dù lãi suất huy động tăng nhanh.

Dữ liệu MBS cho biết, tính đến cuối tháng 2/2026, tổng huy động ghi nhận giảm 0,28% so với cuối năm 2025 (cùng kỳ tăng nhẹ 0,04% so với đầu năm), tiếp tục tăng trưởng chậm hơn so với tăng trưởng huy động dù lãi suất huy động tiếp tục tăng so với cuối năm 2025.

Chênh lệch giữa tăng trưởng huy động và tín dụng tiếp tục đẩy lãi suất huy động lên cao, đặc biệt tại nhóm ngân hàng quy mô vừa và nhỏ, từ đó ảnh hưởng đến mặt bằng lãi suất cho vay trung bình toàn ngành trong nửa đầu năm 2026.

Tăng trưởng tín dụng liên tục cao hơn so với tăng trưởng huy động trong 2 năm nới lỏng tiền tệ khiến áp lực thanh khoản của toàn hệ thống căng thẳng. Lãi suất liên ngân hàng duy trì ở mức cao và có lúc vọt lên trên 17% cho thấy áp lực thanh khoản lớn khi huy động của toàn hệ thống vẫn khá khó khăn.

Áp lực tỷ giá cùng với tăng trưởng tín dụng cao đi kèm với diễn biến tích cực của thị trường tài sản như vàng, chứng khoán khiến huy động tiền gửi trong dân cư bị chậm đi. Do đó, MBS dự báo xu hướng này vẫn sẽ tiếp diễn trong nửa đầu năm 2026 dù lãi suất huy động đã có mức tăng rất nhanh và vẫn chưa có dấu hiệu dừng lại. Các ngân hàng dự kiến sẽ tiếp tục đẩy mạnh lãi suất huy động nhằm bù đắp thanh khoản cho các khoản vay trung dài hạn khi không thể phụ thuộc quá nhiều vào thị trường liên ngân hàng.

Giảm dự báo tăng trưởng tín dụng cả năm 2026 về 15-16%

Tính đến hết tháng 2/2026, tăng trưởng tín dụng toàn ngành đạt 1,4% so với đầu năm, cao hơn mức 0,71% so với đầu năm của cùng kỳ năm trước.

Trong đó, nhóm ngân hàng thương mại cổ phần vẫn có mức tăng tín dụng cao hơn so với nhóm quốc doanh (SOCBs). Tính đến cuối 2025, dư nợ nhóm ngân hàng quốc doanh tăng trưởng 15,4% so với đầu năm, trong khi dư nợ nhóm tư nhân tăng khả quan hơn, ở mức 2,2% so với đầu năm.

MBS phân tích, tốc độ tăng trưởng tín dụng của nhóm quốc doanh có xu hướng tăng mạnh trong quý cuối năm do động lực từ các dự án đầu tư công được thúc đẩy nhằm hoàn thành kế hoạch cả năm. Tín dụng khách hàng doanh nghiệp vẫn tiếp tục là động lực chính trong 2 tháng đầu năm 2026 khi các hoạt động cho vay nhóm khách hàng cá nhân bị ảnh hưởng tiêu cực bởi chính sách quản lý tín dụng chặt chẽ vào lĩnh vực cho vay bất động sản.

Trong năm 2026, MBS hạ dự báo tăng trưởng tín dụng toàn ngành xuống 16% theo định hướng mới của NHNN và điều chỉnh dự báo tín dụng đối với các hoạt động sản xuất và xuất khẩu.

Đồng thời, nhóm phân tích dự báo tín dụng doanh nghiệp vẫn được kỳ vọng sẽ dẫn dắt chính tín dụng của toàn ngành trong năm 2026, trong đó hoạt động xây dựng hạ tầng và các chuỗi cung ứng liên quan, dự kiến sẽ được đẩy mạnh tín dụng cao hơn so với năm 2025 khi mà bức tranh cho vay khách hàng cá nhân liên quan đến tiêu dùng và cho vay mua nhà vẫn còn nhiều thách thức.

Mặt khác, những biến động của địa chính trị toàn cầu sau xung đột Iran-Israel hiện tại chưa có dấu hiệu hạ nhiệt có thể khiến chi phí đội lên đáng kể và sẽ là một trở ngại cho việc mở rộng các hoạt động sản xuất và xuất khẩu trong nửa đầu năm 2026.

Đối với lĩnh vực cho vay bất động sản, tổng dư nợ cho vay bất động sản tại cuối 2025 đạt hơn 4,74 triệu tỷ đồng, tăng 36,2% so với đầu năm, chiếm hơn 25% tổng dư nợ toàn ngành. Trong đó, cho vay KD BĐS đạt hơn 2.16 triệu tỷ đồng, chiếm hơn 45.5% tổng dư nợ cho vay trong lĩnh vực này.

Cho vay tài trợ dự án dự kiến sẽ chậm do không phải lĩnh vực ưu tiên và nguồn cung chủ yếu tập trung vào phân khúc cao cấp và hạng sang.

Cho vay mua nhà dự kiến cũng sẽ chậm lại đáng kể do lãi suất cho vay tăng nhanh cùng với việc kiểm soát tín dụng vào lĩnh vực cho vay bất động sản không được vượt quá tổng tín dụng.

Bên cạnh nhóm ngân hàng nhận chuyển giao bắt buộc các ngân hàng 0 đồng được cấp room tín dụng cao hơn mặt bằng toàn ngành, MBS cho rằng các ngân hàng có những yếu tố sau sẽ có mức tăng trưởng tín dụng tốt hơn so với toàn ngành trong nửa đầu năm 2026:

Thứ nhất, danh mục cho vay khách hàng doanh nghiệp không thuộc lĩnh vực BĐS có tỷ trọng lớn. Các ngân hàng có quy mô lớn sẽ có lợi thế trong việc cho vay mở rộng SXKD và xuất nhập khẩu.

Thứ hai, ngân hàng sở hữu lợi thế về chi phí vốn như nhóm ngân hàng quốc doanh hoặc CASA cao như TCB, MBB. Với định hướng TTTD của quý đầu năm 2026 không được vượt quá 25% tổng room tín dụng được cấp, MBS dự báo mức tăng trưởng tín dụng toàn ngành sẽ đạt quanh mức 3% trong quý I/2026.