Theo nhiều chuyên gia, nông nghiệp Mỹ đang bước vào cuộc "cách mạng nông nghiệp lần thứ tư". Những chiếc máy kéo tự lái, máy bay không người lái giám sát đồng ruộng, robot vắt sữa và hệ thống laser tiêu diệt cỏ dại đang dần trở thành hình ảnh quen thuộc trên các trang trại hiện đại.

Giáo sư Yu Jiang thuộc Đại học Cornell dự đoán chỉ trong vài năm tới, phần lớn các trang trại quy mô lớn tại Mỹ sẽ tích hợp AI vào hoạt động sản xuất. Tuy nhiên, quá trình chuyển đổi này không hề đơn giản. Chi phí đầu tư rất lớn, công nghệ mới đòi hỏi thời gian học hỏi, đồng thời buộc người nông dân phải thay đổi hoàn toàn cách làm việc truyền thống.

Robot vắt sữa thay đổi cuộc sống người chăn nuôi

Ông Glenn Brake, đồng sở hữu trang trại Oakleigh Farm ở bang Pennsylvania, là một trong những người đã trải nghiệm sự thay đổi đó.

Trang trại của gia đình ông đã tồn tại từ những năm 1930. Trước đây, việc vắt sữa 120 con bò là công việc cực kỳ vất vả. Hai người phải làm liên tục bốn giờ vào buổi sáng và bốn giờ vào buổi chiều. Họ thường thức dậy từ 2 giờ 30 sáng để bắt đầu công việc.

Biến cố xảy ra vào năm 2019 khi chuồng bò bị thiêu rụi trong một vụ cháy điện. Sau sự cố, gia đình quyết định đầu tư hệ thống robot tự động để vắt sữa, cho ăn và vệ sinh chuồng trại.

Ban đầu, đây là quyết định đầy rủi ro đối với một người nông dân đã ngoài 60 tuổi. Thế nhưng hệ thống mới nhanh chóng chứng minh hiệu quả. Robot có thể nhận diện từng con bò, tự điều chỉnh tốc độ vắt sữa, theo dõi sản lượng sữa và vị trí núm vú của mỗi con.

Những ngày đầu không hề dễ dàng. Đàn bò tỏ ra e ngại cánh tay robot và các bàn chải quay tự động. Nhưng chỉ sau khoảng một tuần, chúng đã quen với hệ thống và chủ động đi đến máy khi cần được vắt sữa.

Hiện nay, thay vì thức dậy giữa đêm, ông Brake chỉ cần xuống chuồng vào khoảng 5 giờ 30 sáng để kiểm tra hoạt động. Một robot cho ăn mà ông đặt tên là "Gordon" sẽ tự động mang thức ăn từ kho đến cho đàn bò.

Nhờ công nghệ, dù các con đã trưởng thành và không còn làm việc tại trang trại, ông vẫn có thể duy trì hoạt động chăn nuôi hiệu quả.

Cỗ máy laser trị giá hơn 1 triệu USD

Tại California, Steven Gill, đồng sở hữu Rio Farms và Gills Onions, đang sử dụng một công nghệ còn ấn tượng hơn: máy laser tiêu diệt cỏ dại bằng AI.

Trong nhiều thập kỷ, nông dân chủ yếu sử dụng thuốc diệt cỏ hoặc lao động thủ công để kiểm soát cỏ dại. Tuy nhiên, khi một loại thuốc diệt cỏ quan trọng bị ngừng lưu hành, Gill buộc phải tìm giải pháp thay thế.

Đúng lúc đó, ông biết đến công nghệ LaserWeeder. Hệ thống này sử dụng camera độ phân giải cao kết hợp AI để nhận diện chính xác cỏ dại giữa ruộng hành. Sau đó, tia laser sẽ bắn vào điểm sinh trưởng của cây cỏ, tiêu diệt chúng mà không làm ảnh hưởng đến cây trồng.

Chi phí đầu tư không hề nhỏ. Mỗi hệ thống có giá khoảng 1,2 triệu USD, chưa kể máy kéo trị giá thêm khoảng 300.000 USD.

Dù vậy, Gill cho rằng khoản đầu tư này là cần thiết khi lao động ngày càng khan hiếm và chi phí nhân công liên tục tăng. Hiện máy có thể hoạt động tới 20 giờ mỗi ngày và xử lý khoảng 10.000 cây cỏ dại mỗi phút.

Theo ông, AI không nhất thiết khiến người lao động mất việc. Dù một số vị trí có thể được thay thế, các nhà quản lý trang trại giàu kinh nghiệm vẫn giữ vai trò không thể thay thế trong việc quan sát, đánh giá và đưa ra quyết định.

Máy kéo tự lái thu hút thế hệ lao động mới

Tại bang Georgia, công ty trồng cỏ Super-Sod đã triển khai khoảng 30 máy kéo tự hành trên các cánh đồng của mình.

Josh Morrow, giám đốc điều hành công ty, cho biết ngành nông nghiệp từ lâu bị gắn với hình ảnh lao động chân tay nặng nhọc. Tuy nhiên, AI đang làm thay đổi điều đó.

Các máy kéo được trang bị hệ thống tự lái có thể cắt cỏ với độ chính xác cao hơn nhiều so với con người. Nếu người lái máy thường tạo ra khoảng 20% diện tích chồng lấn khi cắt cỏ, con số này ở máy tự hành chỉ khoảng 2%, giúp tiết kiệm nhiên liệu và nâng cao hiệu quả sản xuất.

Đáng chú ý, công nghệ mới đang thu hút một nhóm lao động hoàn toàn khác. Thay vì chỉ tuyển người quen với công việc đồng áng, công ty giờ đây có thể thu hút những người trẻ yêu thích công nghệ và trò chơi điện tử.

Một số máy thu hoạch thậm chí được trang bị ghế và cần điều khiển giống như trong các trò chơi điện tử. Theo Morrow, nhiều thanh niên từng mê game nay đang điều khiển các thiết bị nông nghiệp hiện đại như đang chơi game thực thụ.

Dù còn nhiều tranh cãi về tác động của AI đối với việc làm, những câu chuyện từ các trang trại Mỹ cho thấy công nghệ đang mở ra một chương mới cho nông nghiệp. Không chỉ giúp giải quyết tình trạng thiếu lao động, AI còn đang biến nghề nông từ công việc nặng nhọc thành một ngành nghề ngày càng gắn với dữ liệu, tự động hóa và công nghệ cao.