Chứng khoán Mỹ và toàn cầu: Biến động mạnh vì rủi ro chính sách

Tuần qua, tuần 12-19/1, thị trường chứng khoán Mỹ khởi đầu tuần trong trạng thái thận trọng và nhanh chóng chuyển sang rung lắc mạnh khi hàng loạt thông tin chính trị – kinh tế tiêu cực xuất hiện. Các chỉ số chính trên Phố Wall như S&P 500 và Nasdaq chịu áp lực điều chỉnh, trong bối cảnh nhà đầu tư lo ngại môi trường chính sách tại Mỹ trở nên khó lường hơn.

Đáng chú ý, kế hoạch áp thuế mới của Tổng thống Donald Trump đối với một loạt quốc gia châu Âu đã khiến tâm lý thị trường xấu đi nhanh chóng.

Giới đầu tư lo ngại nguy cơ tái diễn một cuộc chiến thương mại quy mô lớn, có thể làm gián đoạn chuỗi cung ứng toàn cầu và đẩy lạm phát quay trở lại.

Tại châu Âu và châu Á, các thị trường chứng khoán lớn cũng diễn biến tiêu cực. Chỉ số chứng khoán khu vực đồng euro suy yếu do lo ngại bị Mỹ áp thuế, trong khi các thị trường mới nổi chịu áp lực rút vốn khi dòng tiền toàn cầu trở nên thận trọng hơn.

Nguy cơ chiến tranh thương mại Mỹ - châu Âu

Tổng thống Trump tuyên bố sẽ áp thuế nhập khẩu 10% lên hàng hóa từ Đan Mạch, Na Uy, Thụy Điển, Pháp, Đức, Hà Lan, Phần Lan và Anh từ 1/2, và có thể tăng lên 25% vào tháng 6 nếu không đạt thỏa thuận về Greenland.

Cộng đồng quốc tế phản ứng mạnh, EU xem đây là hành động “tống ép kinh tế”, và có khả năng sẽ có biện pháp đáp trả thương mại lớn, làm gia tăng rủi ro căng thẳng thương mại toàn cầu.

USD suy yếu, niềm tin vào Fed bị thử thách

Thị trường tiền tệ toàn cầu chứng kiến đồng USD giảm mạnh trong tuần, đặc biệt so với các đồng tiền trú ẩn như yên Nhật và franc Thụy Sĩ. Nguyên nhân chủ yếu đến từ lo ngại về tính độc lập của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), sau những diễn biến chính trị gây tranh cãi liên quan đến cơ quan này.

Giới phân tích cho rằng, nếu niềm tin vào Fed bị xói mòn, USD có thể tiếp tục chịu áp lực trong trung hạn, bất chấp việc Mỹ vẫn duy trì mặt bằng lãi suất cao so với nhiều nền kinh tế phát triển khác.

Trong bối cảnh đó, kỳ vọng về lộ trình lãi suất năm 2026 của Fed tiếp tục là chủ đề nóng. Thị trường hiện nghiêng về kịch bản Fed sẽ phải nới lỏng chính sách sớm hơn dự kiến nếu tăng trưởng kinh tế Mỹ chậm lại rõ rệt.

Vàng lập đỉnh mới, tài sản trú ẩn lên ngôi

Sự suy yếu của đồng USD cùng với bất ổn chính trị - thương mại đã đẩy giá vàng tăng mạnh, tiến sát và thiết lập các mức đỉnh lịch sử mới. Ngày 14/1, giá vàng lập đỉnh trong tuần khi đạt mốc 4.633 USD/ounce.

Vàng trở thành lựa chọn ưu tiên của nhà đầu tư toàn cầu trong bối cảnh rủi ro gia tăng trên hầu hết các thị trường tài sản.

Đặc biệt, giá bạc cũng rất nóng trong đó, ngày 15/1, bạc lập đỉnh lịch sử khi giá tăng vọt lên 91,27 USD/ounce.

Không chỉ vàng, bạc, dòng tiền còn tìm đến trái phiếu chính phủ Mỹ kỳ hạn dài và các tài sản phòng thủ khác, cho thấy tâm lý “né rủi ro” đang chiếm ưu thế rõ rệt.

Giá dầu tăng mạnh vì rủi ro địa chính trị

Thị trường năng lượng tuần qua cũng nóng lên khi giá dầu Brent và WTI đồng loạt tăng, do lo ngại nguồn cung toàn cầu bị gián đoạn. Ngày 14/1, giá dầu tăng vọt lên 66.52 USD/thùng. Cuối tuần, giá dầu giảm nhẹ khoảng 64.01 USD/thùng.

Căng thẳng tại Trung Đông cùng với nguy cơ bất ổn tại Venezuela - một trong những quốc gia sở hữu trữ lượng dầu lớn nhất thế giới - khiến thị trường dầu mỏ trở nên nhạy cảm hơn.

Giới phân tích cảnh báo, nếu căng thẳng địa chính trị leo thang, giá dầu có thể tiếp tục tăng, gây áp lực lạm phát mới lên các nền kinh tế lớn.

Bitcoin và tiền số biến động mạnh

Thị trường tiền mã hóa trải qua một tuần đầy biến động. Bitcoin có thời điểm tăng vọt lên mức cao mới, trong đó ngày 14/1 vươn lên mốc 97.710 USD trước khi điều chỉnh mạnh do hoạt động chốt lời và tâm lý thận trọng lan rộng trên các thị trường tài chính.

Diễn biến của Bitcoin cho thấy tiền số ngày càng gắn chặt với tâm lý rủi ro toàn cầu: khi bất ổn gia tăng, dòng tiền đầu cơ nhanh chóng rút ra, khiến biên độ dao động của thị trường này ngày càng lớn.

Trung Quốc phát tín hiệu hỗ trợ kinh tế

Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu suy yếu, Trung Quốc tiếp tục phát đi tín hiệu sẵn sàng tăng cường các biện pháp kích thích kinh tế, đặc biệt trong lĩnh vực bất động sản và đầu tư công. Tuy nhiên, các nhà đầu tư quốc tế vẫn tỏ ra thận trọng, cho rằng các biện pháp hiện tại chưa đủ mạnh để tạo ra cú hích tăng trưởng rõ rệt.

Dữ liệu kinh tế Mỹ

Thị trường việc làm tại Mỹ tuần qua cho thấy tăng trưởng việc làm chậm lại rõ rệt, và là yếu tố quan trọng khiến các nhà đầu tư đặt cược vào khả năng Fed duy trì hoặc cắt giảm lãi suất trong năm nay. Báo cáo này từng được CNN Business nhấn mạnh là mức tăng lao động thấp nhất trong nhiều năm.

Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF 2026) sẽ bắt đầu từ 19/1 tại Davos, với sự tham dự của nhiều lãnh đạo kinh tế toàn cầu, trong bối cảnh các rủi ro địa chính trị, sự cạnh tranh chiến lược và tác động của AI là những chủ đề trọng tâm tranh luận.