Nhiều vi phạm tại dự án tái định cư tăng vốn nhiều lần

Thanh tra TP.Huế vừa ban hành kết luận thanh tra chuyên đề về dự án Hạ tầng kỹ thuật khu tái định cư tổ 6, khu vực 1, phường Thủy Xuân.

Theo kết luận thanh tra, dự án Hạ tầng kỹ thuật khu tái định cư tổ 6, khu vực 1, phường Thủy Xuân được UBND tỉnh Thừa Thiên Huế (nay là TP.Huế) phê duyệt lần đầu tại quyết định số 866/QĐ-UBND ngày 28/4/2014 với tổng mức đầu tư 34,25 tỷ đồng.

Sau đó, dự án được điều chỉnh tăng tổng mức đầu tư lên 51,666 tỷ đồng tại quyết định số 966/QĐ-UBND ngày 11/5/2016 và tiếp tục được điều chỉnh lên 69,1 tỷ đồng tại quyết định số 19/QĐ-UBND ngày 2/1/2024.

Dự án được đầu tư nhằm phục vụ công tác tái định cư cho các dự án đầu tư, chỉnh trang đô thị trên địa bàn thành phố; giải quyết nhu cầu xây dựng nhà ở, sắp xếp lại dân cư theo đúng quy hoạch được duyệt.

Đến thời điểm thanh tra, dự án mới triển khai 4 gói thầu gồm tư vấn quản lý dự án đầu tư; tư vấn khảo sát, lập dự án đầu tư, thiết kế bản vẽ thi công; tư vấn thẩm tra thiết kế, dự toán; rà phá bom mìn và giải phóng mặt bằng một phần diện tích.

Hiện dự án đang tạm dừng triển khai do gặp vướng mắc trong công tác giải phóng mặt bằng đối với phần diện tích còn lại.

Thanh tra TP.Huế xác định quá trình lập, thẩm định, phê duyệt chủ trương đầu tư và điều chỉnh chủ trương đầu tư dự án còn nhiều tồn tại. Báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư do Công ty Cổ phần Kiến trúc và Hạ tầng KONSEPT lập không thể hiện ngày tháng năm lập hồ sơ, đồng thời không được cơ quan được giao chuẩn bị báo cáo xác nhận.

Chi phí bồi thường giải phóng mặt bằng tăng tại thời điểm lập báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư so với thời điểm phê duyệt dự án năm 2014 chủ yếu do công tác khảo sát sơ bộ để lập khái toán chưa chính xác về số lượng mộ, lăng, nhà cửa, đất ở, đất nông nghiệp.

Đơn vị tư vấn và chủ đầu tư chưa báo cáo, giải trình làm rõ nguyên nhân, trách nhiệm trong quá trình chuẩn bị đầu tư, dẫn đến tăng tổng mức đầu tư trong báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư và văn bản đề nghị phê duyệt chủ trương đầu tư.

Trung tâm Phát triển quỹ đất, đơn vị thẩm định báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư, Sở Tài nguyên và Môi trường và Sở Kế hoạch và Đầu tư trước đây chưa nêu rõ nguyên nhân, lý do tăng tổng mức đầu tư từ 34,25 tỷ đồng lên 55,76 tỷ đồng.

Nguyên nhân chủ yếu khiến tổng mức đầu tư tăng là do khảo sát sơ bộ để lập khái toán chi phí bồi thường giải phóng mặt bằng không chính xác, không phải do nguyên nhân thay đổi chính sách pháp luật về đất đai như lý do được nêu khi trình điều chỉnh dự án.

Theo cơ quan thanh tra, việc trình, thẩm định và phê duyệt điều chỉnh dự án chưa đúng quy định của Luật Đầu tư công năm 2014 và Luật Xây dựng năm 2014.

Trong công tác bố trí vốn, Thanh tra TP.Huế chỉ ra dự án được thông báo kế hoạch vốn đầu tư công trung hạn giai đoạn 2016-2020 là 27 tỷ đồng từ nguồn thu sử dụng đất, nhưng còn 24,666 tỷ đồng chưa xác định rõ nguồn vốn và khả năng cân đối vốn để thực hiện dự án.

Ngoài ra, dự án có tổng mức đầu tư 51,666 tỷ đồng, thuộc nhóm C theo quy định, nhưng thời gian bố trí vốn hơn 3 năm là chưa đúng quy định. Tổng kế hoạch vốn thông báo hàng năm từ năm 2016 đến năm 2020 cũng chỉ là 18 tỷ đồng, không đúng với kế hoạch vốn đã được thông báo.

Về việc thương thảo, ký kết và thực hiện hợp đồng, kết luận thanh tra nêu có 3/4 gói thầu không tiến hành thương thảo, hoàn thiện hợp đồng; một số hợp đồng chưa quy định rõ loại giá hợp đồng, thuế, phí, trách nhiệm do vi phạm hợp đồng, việc thu hồi tạm ứng. Một gói thầu có thời gian thực hiện chậm một năm so với quy định.

Đối với công tác nghiệm thu, thanh toán, hồ sơ nghiệm thu các báo cáo khảo sát chưa đầy đủ căn cứ, thành phần nghiệm thu; hồ sơ thanh toán của cả 4 gói thầu không có giấy đề nghị thanh toán của bên nhận thầu.

Một trong những nội dung được Thanh tra TP.Huế đặc biệt lưu ý là công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng.

Theo kết luận, một số trường hợp đã nhận tiền bồi thường từ năm 2016 đến năm 2025 nhưng hồ sơ không có biên bản bàn giao đất giữa các hộ dân đã nhận đủ tiền bồi thường và Trung tâm Phát triển quỹ đất. Hồ sơ cũng không có xác nhận của UBND phường Thủy Xuân theo quy định.

Bên cạnh đó, hồ sơ bàn giao không có bản vẽ sơ đồ khu đất thể hiện phần đất đã được bồi thường và phần chưa được bồi thường; thiếu hồ sơ, chứng từ kế toán liên quan đến giải ngân chi phí. Nhiều hồ sơ chỉ có bản photocopy, không có bản chính.

Thanh tra cho rằng việc bàn giao chỉ thực hiện trên thủ tục hồ sơ, chưa tổ chức kiểm tra, đối chiếu thực địa, dẫn đến Ban quản lý dự án khu vực 1 chưa xác định được vị trí, hiện trạng, số lượng thực tế đối với các lăng, mộ và tài sản khác của người dân trong khuôn viên dự án.

Kiến nghị kiểm điểm nhiều cơ quan, đơn vị liên quan vi phạm tại dự án tái định cư 69 tỷ đồng

Từ kết quả thanh tra, Chánh Thanh tra TP.Huế kiến nghị Chủ tịch UBND thành phố thống nhất chủ trương tiếp tục thực hiện dự án, đồng thời điều chỉnh dự án thành 2 giai đoạn.

Trong đó, giai đoạn 1 thực hiện đối với phần diện tích các hộ gia đình đã nhận đủ tiền bồi thường, hỗ trợ về đất, tài sản trên đất và di dời theo quy định; giai đoạn 2 thực hiện đối với phần diện tích chưa hoàn thành công tác bồi thường, hỗ trợ.

Theo kết luận, đến thời điểm thanh tra, tổng chi phí đã đầu tư cho dự án là hơn 16,372 tỷ đồng. Trong đó, chi phí tư vấn quản lý dự án, khảo sát, thiết kế, thẩm tra, rà phá bom mìn hơn 737,8 triệu đồng; chi phí bồi thường giải phóng mặt bằng hơn 15,626 tỷ đồng.

Thanh tra TP.Huế kiến nghị Chủ tịch UBND TP.Huế chỉ đạo Trung tâm Phát triển quỹ đất thuộc UBND thành phố tổ chức kiểm điểm trách nhiệm đối với tập thể, cá nhân có liên quan của Trung tâm phát triển quỹ đất thuộc Sở Tài nguyên và Môi trường trước đây do để xảy ra vi phạm, thiếu sót trong công tác quản lý đầu tư xây dựng dự án thời kỳ năm 2014 đến trước ngày 21/02/2025.

Trung tâm Phát triển quỹ đất thuộc UBND thành phố căn cứ các điều khoản hợp đồng kinh tế đã ký để xử lý Công ty Cổ phần Kiến trúc và hạ tầng KONSEPT đối với những vi phạm, thiếu sót được nêu trong kết luận thanh tra.

Thanh tra TP.Huế cũng kiến nghị kiến nghị Chủ tịch UBND TP.Huế chỉ đạo Ban quản lý dự án đầu tư xây dựng khu vực 1 rà soát toàn bộ hồ sơ pháp lý, hồ sơ bồi thường giải phóng mặt bằng; trường hợp phát hiện dấu hiệu sai phạm hoặc cố ý làm trái thì kiến nghị chuyển hồ sơ sang cơ quan điều tra để xử lý theo quy định pháp luật.

Chủ tịch UBND TP.Huế cũng được kiến nghị chỉ đạo Sở Tài chính được yêu cầu tổ chức kiểm điểm, rút kinh nghiệm đối với tập thể, cá nhân liên quan đến việc tham mưu bố trí nguồn lực chưa kịp thời cho công tác giải phóng mặt bằng giai đoạn 2015-2020, dẫn đến dự án chậm tiến độ; đồng thời rà soát công tác thẩm định, trình phê duyệt chủ trương đầu tư, điều chỉnh dự án.

Thanh tra TP.Huế kiến nghị Chủ tịch UBND thành phố chỉ đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường tổ chức kiểm điểm, rút kinh nghiệm đối với tập thể, cá nhân liên quan đến các vi phạm, thiếu sót được nêu trong kết luận thanh tra; chỉ đạo Sở Nội vụ tổ chức và hướng dẫn các đơn vị tổ chức kiểm điểm trách nhiệm, kiểm điểm rút kinh nghiệm đối với tập thể, cá nhân có liên quan đã để xảy ra những vi phạm, thiếu sót tại dự án.