Ngày 21/5, tại Hội nghị "Thúc đẩy kết nối phát triển vận tải đa phương thức", ông Trần Thanh Hải, Phó Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương) nhìn nhận, vận tải đường bộ đang phát triển mạnh nhất, bởi đây là phương thức linh hoạt nhất.

Do đó, cần có định hướng để phát triển đồng bộ, cân bằng giữa các phương thức.

"Trong bối cảnh các địa phương đang phát triển khu thương mại tự do, khu kinh tế mở, đây là cơ hội để thu hút đầu tư", ông Hải nhấn mạnh.

Để phát triển vận tải đa phương thức, ông Hải cho rằng, cần phải phát triển trung tâm logistics, có sự kết nối nhiều phương thức mới.

Cục Xuất nhập khẩu đề nghị Bộ Xây dựng dành nguồn lực, diện tích phù hợp để phát triển các trung tâm logistics, các nhà ga tại các sân bay lớn nhằm tạo động lực phát triển.

Về phía doanh nghiệp, ông Khuất Việt Hùng, Phó chủ tịch HĐQT Công ty CP Hàng không Vietjet cho biết, chi phí logistics phụ thuộc vào giá trị hàng hoá.

Đối với hàng không, ông Hùng cho biết, hiện nay, tỷ lệ vận tải hàng hoá qua đường hàng không của các hãng hàng không nội địa chỉ chiếm khoảng 10%, trong khi giá trị 1 tấn vận tải hàng không có giá trị rất cao so với các phương thức vận tải hàng hóa khác.

Ông Hùng thẳng thắn thừa nhận, loại hình vận tải hàng hoá bằng đường hàng không còn nhiều hạn chế, phụ thuộc phần lớn vào các hãng nước ngoài.

"Việt Nam gần như không có các nhà vận tải logistics, thiếu kho, thiếu sân đỗ cho tàu hàng… Do đó, Bộ Xây dựng cần có nghiên cứu toàn diện về chi phí logistics và các cơ cấu chi phí", ông Hùng đề xuất.

Chính phủ và Bộ Xây dựng cần có chính sách riêng để phát triển vận tải hàng hoá hàng không, xây dựng cơ chế đặc thù cho các Trung tâm logistics hàng không lớn như: Sân bay Nội Bài, sân bay Long Thành, Chu Lai, cải cách thủ tục hành chính, phát triển đội tàu bay cargo chuyên dụng, có chính sách ưu đãi riêng.

Trong khi đó, ông Nguyễn Quốc Vượng, Phó Tổng giám đốc Tổng công ty Đường sắt Việt Nam đề xuất cần tập trung phát triển các hành lang vận tải đa phương thức Bắc - Nam.

Trên trục hành lang phát triển kinh tê Bắc - Nam cần được tổ chức lại theo hướng đường sắt đảm nhận vận tải container đường dài, đường bộ thực hiện gom hàng và phân phối cuối; đường biển đảm nhận vận tải xuất nhập khẩu và trung chuyển quốc tế và vận tải nội địa.

Cùng đó, đẩy mạnh kết nối đường sắt với cảng biển, phát triển mạnh vận tải liên vận quốc tế thúc đẩy xã hội hóa đầu tư logistics đường sắt.

Để thực hiện được điều này, ông Vùng nhấn mạnh: "Ngành đường sắt Việt Nam cam kết sẽ tiếp tục đổi mới tư duy, nâng cao năng lực vận tải, tăng cường kết nối với đường bộ, đường biển và các doanh nghiệp logistics để tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng quốc gia và quốc tế".

Theo Bộ Xây dựng, thống kê cho thấy kim ngạch xuất nhập khẩu của Việt Nam đạt gần 930 tỷ USD. Sản lượng vận tải hàng hóa đạt trên 3 tỷ tấn, tăng 14,1% so với cùng kỳ.

Trong đó, sản lượng vận tải đường bộ có mức tăng trưởng cao nhất, đạt trên 2,2 tỷ tấn, tăng 14,7%; sản lượng container qua cảng biển đạt xấp xỉ 34,3 triệu TEU tăng 12%; kết quả trên đã góp phần quan trọng vào tăng trưởng GDP của Việt Nam 8,02% (mức cao nhất giai đoạn 2011 - 2025).

Tuy nhiên, xung đột tại khu vực Trung Đông, ảnh hưởng của chính sách thuế quan tác động sâu rộng đến chuỗi cung ứng toàn cầu, giá nhiên liệu tăng cao gây biến động mạnh về giá cước vận tải và tuyến vận tải quốc tế.

Trong bối cảnh đó, vận tải đa phương thức tại Việt Nam đang còn nhiều bất cập, thị phần vận tải mất cân đối, vận tải đường bộ chiếm tỷ trọng lớn (khoảng 75% khối lượng vận chuyển hàng hóa), trong khi các loại hình vận chuyển khối lượng lớn như đường sắt lại không phát triển và chiếm tỷ trọng rất nhỏ (chỉ chiếm 0,18%).

Bên cạnh đó, đội tàu biển của Việt Nam còn hạn chế, sản lượng vận chuyển chủ yếu tập trung vào các hãng tàu nước ngoài. Vận tải đường thủy vận chuyển khối lượng lớn, chi phí thấp chưa phát triển do hạn chế bởi luồng lạch, tĩnh không cầu; Kết nối giữa vận tải đường sắt với cảng biển, cảng cạn (ICD), trung tâm đầu mối hàng hóa lớn hầu như chưa có...