Giá phân bón tăng vọt trước lo ngại gián đoạn nguồn cung

Cuộc chiến giữa Mỹ - Israel và Iran từ cuối tháng 2/2026 đang khiến giá phân bón tăng vọt, làm gián đoạn nguồn cung phân bón toàn cầu khi sản xuất tại các nước Vùng Vịnh đình trệ và kéo theo rủi ro đối với an ninh lương thực toàn cầu.

Vùng Vịnh là một trong những trung tâm sản xuất phân bón quan trọng nhất của thế giới. Bà Sarah Marlow, Tổng biên tập mảng phân bón toàn cầu tại Argus Media cho biết khu vực này sản xuất gần 1/2 sản lượng lưu huỳnh được bán trên toàn cầu và khoảng 1/3 sản lượng urê - phân bón được giao dịch nhiều nhất thế giới. Ngoài ra, khu vực cũng cung cấp khoảng 25% lượng amoniac toàn cầu, một nguyên liệu quan trọng trong sản xuất phân bón.

Tuy nhiên, kể từ khi xung đột Mỹ và Israel với Iran bùng phát, nhiều nhà máy sản xuất phân bón, đặc biệt tại Qatar, đã phải ngừng hoạt động. Trong khi đó, eo biển Hormuz - tuyến vận tải hàng hải quan trọng của thế giới - phần lớn vẫn không thể lưu thông. Diễn biến này khiến giá phân bón toàn cầu tăng vọt và Liên hợp quốc bày tỏ đặc biệt lo ngại về tác động xấu đối với các nước đang phát triển.

Theo đó, trong tháng qua, giá urê đã tăng 32,38% và tăng 54,30% so với cùng kỳ năm ngoái, theo dữ liệu giao dịch hợp đồng chênh lệch (CFD) theo dõi thị trường chuẩn của mặt hàng này. Xu hướng này phản ánh nhu cầu phân bón phục hồi cùng với sự thắt chặt nguồn cung tại một số khu vực sản xuất lớn.

Mã DPM của Đạm Phú Mỹ tăng kịch trần, nhờ đâu?

Chốt phiên giao dịch ngày 12/3, mã DPM của Tổng Công ty Phân bón và Hóa chất Dầu khí - CTCP (HoSE: DPM) tăng kịch biên độ lên 34.000 đồng/cổ phiếu. Lượng dư bán ghi nhận 2,28 triệu đơn vị và dư mua gần 500.000 đơn vị. Vốn hóa Đạm Phú Mỹ hiện ở mức 23.117 tỷ đồng.

Giới tài chính cho rằng, lượng hàng tồn kho tại thời điểm cuối năm 2025 của Đạm Phú Mỹ được xem là yếu tố có thể hỗ trợ đà tăng của cổ phiếu DPM, đồng thời hỗ trợ biên lợi nhuận của doanh nghiệp trong quý tới.

Cụ thể, về tình hình kinh doanh trong năm 2025, theo báo cáo tài chính hợp nhất, Đạm Phú Mỹ khí ghi nhận doanh thu thuần đạt khoảng 16.564 tỷ đồng, tăng hơn 22% so với mức 13.496 tỷ đồng của năm 2024.

Kết quả, năm 2025, doanh nghiệp đạt 1.095,6 tỷ đồng lợi nhuận sau thuế, gần gấp đôi mức 554,3 tỷ đồng của năm 2024. Biên lợi nhuận gộp năm 2025 đạt khoảng 17,7%, cải thiện rõ rệt so với mức 14,1% của năm trước.

Thuyết minh BCTC hợp nhất quý IV/2025 cho biết, Đạm Phú Mỹ ghi nhận 3.434 tỷ đồng hàng tồn kho, tăng mạnh so với mức 1.731 tỷ đồng tại thời điểm đầu năm.

Thuyết minh chi tiết, nhiều khoản mục tồn kho đã tăng mạnh, bao gồm: Thành phẩm tăng từ khoảng 942 tỷ đồng lên 1.373 tỷ đồng, trong khi hàng hóa tăng từ 176 tỷ đồng lên hơn 1.043 tỷ đồng. Sự gia tăng này phản ánh việc doanh nghiệp tích trữ sản phẩm và hàng hóa trong bối cảnh thị trường phân bón có nhiều biến động.

Trong cơ cấu sản phẩm của doanh nghiệp, ure vẫn là mặt hàng chủ lực, chiếm tỷ trọng lớn trong sản lượng tiêu thụ cũng như doanh thu. Do đó, biến động giá ure trên thị trường quốc tế có ảnh hưởng trực tiếp tới giá trị kinh tế của lượng hàng tồn kho.

Giới phân tích cảnh báo, mức giá hiện tại trên thị trường vẫn chưa phản ánh hết những rủi ro nếu xung đột Trung Đông kéo dài. Dự báo từ Morningstar, kịch bản giá urê tăng gấp đôi và giá phân lân tăng thêm 50% là hoàn toàn có thể xảy ra, thậm chí trở lại đỉnh lịch sử của năm 2022 - thời điểm nổ ra xung đột Nga - Ukraine.

"Thị trường phân bón thế giới vận hành theo cơ chế mở. Mọi biến động về giá cả và nguồn cung toàn cầu đều có thể tác động nhất định đến thị trường trong nước", Tiến sĩ Phùng Hà, Chủ tịch Hiệp hội Phân bón Việt Nam.