Xung đột Trung Đông: Lộ diện loạt mặt hàng nông sản sẽ bước vào chu kỳ tăng giá
Ghi nhận của PV Etime tại Tradingeconomics, giá các mặt hàng nông sản chủ chốt trên thị trường thế giới gồm đậu nành, ngô và lúa mì đồng loạt tăng trong phiên gần đây. Diễn biến này xuất hiện trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, khiến giá dầu thô đi lên và dòng tiền đầu cơ quay trở lại thị trường.
Đậu nành
Đối với đậu nành, giá đã tăng lên 1.185 USD/Bu vào ngày 6/3/2026, tương ứng tăng 1,83% so với ngày hôm trước. Trong tháng qua, giá đậu nành đã tăng 6,68% và tăng 17,30% so với cùng kỳ năm ngoái, theo giao dịch hợp đồng chênh lệch (CFD) theo dõi thị trường chuẩn của mặt hàng này.
Theo các nhà phân tích, giá tăng chủ yếu nhờ hoạt động mua vào từ các quỹ đầu tư và các nhà giao dịch kỹ thuật. Thị trường cũng nhận được hỗ trợ từ những lo ngại về chất lượng mùa vụ tại Brazil - nơi diễn ra mưa lớn trong giai đoạn thu hoạch có thể ảnh hưởng đến chất lượng hạt.

Trong khi đó, Hiệp hội các nhà xuất khẩu ngũ cốc Brazil (ANEC) cho biết xuất khẩu đậu nành trong tháng 2 thấp hơn dự kiến do các vấn đề hậu cần vận chuyển, trong khi xuất khẩu tháng 3 được dự báo đạt khoảng 16,1 triệu tấn.
Còn tại Argentina, Sàn giao dịch ngũ cốc Buenos Aires cho biết khoảng 30% diện tích đậu nành được đánh giá ở mức tốt đến rất tốt, tăng 1 điểm phần trăm so với tuần trước. Khoảng 38% diện tích đang bước vào giai đoạn hình thành quả, giai đoạn quan trọng quyết định năng suất.
Trong khi đó, nhu cầu từ Trung Quốc – quốc gia nhập khẩu đậu nành lớn nhất thế giới tiếp tục là yếu tố then chốt đối với thị trường. Theo Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA), Trung Quốc là khách hàng mua đậu nành lớn nhất của Mỹ trong tuần qua, tiếp theo là Hà Lan. Tuy nhiên, tổng doanh số xuất khẩu chỉ đạt 14,1 triệu bushel, thấp hơn mức trung bình, đồng thời xuất hiện một lượng đơn hàng bị hủy từ các điểm đến chưa xác định.
Đáng chú ý, nhiều phân tích cho thấy giá dầu đậu nành cũng tăng theo đà đi lên của dầu thô, trong bối cảnh thị trường lo ngại nguồn cung năng lượng có thể bị gián đoạn do xung đột tại Iran và khu vực Trung Đông. Tuy nhiên, một phần giá bột đậu nành chịu áp lực giảm do hoạt động giao dịch chênh lệch giá giữa các sản phẩm chế biến.
Ngô
Cùng thời điểm, ghi nhận giá nông sản khác là ngô dao động quanh mức 447,01 USD/bushel. Tuy nhiên, trước khi có nhịp tăng dựng đứng lên mức này, ngô đã phải chật vật để duy trì đà phục hồi cuối tháng 1 do rủi ro nguồn cung gia tăng ở Nam Mỹ xung đột với tình trạng dư thừa lớn trên toàn cầu.

Tại Brazil, vụ gieo trồng thứ hai vụ 'Safrinha' quan trọng đã đạt 50% diện tích khu vực Trung-Nam, thấp hơn nhiều so với tốc độ 64% của năm ngoái, do lượng mưa thất thường đe dọa năng suất của vụ mùa chiếm 75% sản lượng quốc gia. Trong khi tỷ lệ gieo trồng của Argentina được cải thiện lên 51%, dự báo sản lượng vẫn ở mức thấp 57 triệu tấn do căng thẳng nhiệt và sự phá hoại của rầy nâu trên các cánh đồng gieo trồng muộn.

Bên cạnh đó, sự hỗ trợ từ ngành sản xuất ethanol ổn định của Mỹ, duy trì ở mức 1,1 triệu thùng mỗi ngày, tạo ra một mức sàn vững chắc. Tuy nhiên, lượng ngô dự trữ khổng lồ trong các kho chứa của Mỹ giữ cho mức trần ổn định, với lượng tồn kho cuối kỳ ở mức cao nhất trong sáu năm là 2,3 tỷ bushel. Áp lực giảm giá này càng trầm trọng hơn do thuế quan toàn cầu mới 15%, đã củng cố đồng USD và mang lại lợi thế về giá cả quyết định cho các nhà xuất khẩu Ukraine và Brazil.
Đồng thời, tại Mỹ, thị trường đang theo dõi điều kiện thời tiết và chi phí đầu vào trước khi nông dân bắt đầu gieo trồng trên diện rộng. Doanh số xuất khẩu ngô của Mỹ trong tuần qua đạt 79,6 triệu bushel, cao hơn mức trung bình, với các khách hàng lớn gồm Hàn Quốc, Colombia và Mexico.
Ngoài ra, Mỹ cũng bán thêm 6,1 triệu bushel ngô cho Nhật Bản giao hàng trong niên vụ 2026/27. USDA dự báo xuất khẩu ngô của Mỹ có thể đạt mức kỷ lục trong niên vụ 2025/26, với báo cáo cập nhật tiếp theo dự kiến công bố vào ngày 10/3. Trong khi đó, ANEC dự báo xuất khẩu ngô của Brazil trong tháng 3 đạt khoảng 697.000 tấn.
Lúa mì
Cũng thuộc nhóm nông sản, giá lúa mì kỳ hạn đã phục hồi lên mức 610,5 USD/bushel khi những gián đoạn hậu cần ngày càng gia tăng ở Trung Đông và điều kiện mùa màng xấu đi ở Mỹ lấn át áp lực từ vụ thu hoạch kỷ lục ở Nam Mỹ. Theo Cơ quan Giám sát Hạn hán Mỹ, khoảng 56% diện tích lúa mì mùa đông của nước này đang trong điều kiện hạn hán, tăng 6 điểm phần trăm so với tuần trước.
Mặc dù xung đột Mỹ-Iran không trực tiếp làm gián đoạn dòng chảy lúa mì, nhưng chi phí dầu diesel và phân bón tăng vọt cùng với mức tăng 4,8% của giá urê đã tạo ra những rủi ro lạm phát đáng kể cho người sản xuất.
Bên cạnh đó, những lo ngại trong nước cũng đang gia tăng khi Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ (USDA) báo cáo mức giảm 22% so với tháng trước về xếp hạng điều kiện lúa mì vụ đông do lượng tuyết phủ thấp và hạn hán lan rộng khắp vùng đồng bằng phía nam. Những lo ngại về nguồn cung này đang va chạm với dự báo xuất khẩu của Nga giảm 20% trong mùa vụ 2025-2026 do thời tiết bất lợi và tắc nghẽn hậu cần ở Biển Đen hạn chế nguồn cung. Mặc dù đồng USD vẫn mạnh, thị trường ngày càng tập trung vào báo cáo WASDE tháng 3 và khả năng giảm lượng tồn kho cuối kỳ toàn cầu để duy trì sự phục hồi giá này.

Mặt khác, thị trường cũng theo dõi hoạt động gieo trồng tại châu Âu và khu vực Biển Đen, trong bối cảnh các rủi ro địa chính trị và gián đoạn vận chuyển có thể ảnh hưởng đến chuỗi cung ứng ngũ cốc toàn cầu.
Theo SovEcon, sản lượng ngô của Ukraine năm 2026 có thể giảm 6% xuống còn 29,9 triệu tấn, trong khi sản lượng lúa mì của nước này được dự báo đạt khoảng 24,6 triệu tấn. Tại Canada, Cơ quan Thống kê nước này ước tính tổng diện tích trồng lúa mì năm 2026 đạt 26,738 triệu mẫu Anh, giảm 1,1% so với năm trước, trong khi diện tích trồng ngô lấy hạt dự kiến tăng 1,7%.
Năm 2025, Việt Nam nhập khẩu trên 5,45 triệu tấn lúa mì, trị giá gần 1,46 tỷ USD, giảm 5,1% về khối lượng và giảm 7,8% về kim ngạch so với năm 2024. Bên cạnh đó, nhập khẩu đậu tương các loại trong năm 2025 đạt 2,61 triệu tấn, trị giá trên 1,21 tỷ USD. Ngoài ra nước ta mua ngô các loại trong năm 2025 đạt trên 11,91 triệu tấn, trị giá trên 2,95 tỷ USD.


















