Thu phí không dừng có nên để doanh nghiệp dùng trước trả tiền sau?

14/05/2020 05:32 GMT+7
Tại buổi tọa đàm "Tìm giải pháp thúc đẩy công nghệ thu phí không dừng", đại diện Viettel cho biết, đã thiết kế 2 hệ thống song song trả trước và trả sau, cũng giống như thuê bao di động, như VISA, đều có trả trước và trả sau để hỗ trợ chủ các phương tiện dễ dàng lựa chọn.

Thu phí tự động không dừng đã được triển khai trong nhiều năm qua, được Thủ tướng Chính phủ, Bộ Giao thông Vận tải (GTVT) đặc biệt quan tâm và thức đẩy các biện pháp để dự án này sớm hoàn thành. Tuy nhiên, dự án đã bị chậm tiến độ và được Thủ tướng Chính phủ cho phép lùi thời gian hoàn thành từ 31/12/2019 phải hoàn thành trong năm 2020.

Trong những lý do khiến việc thực hiện chậm tiến độ như thiếu nguồn vốn triển khai trạm thu phí trên các tuyến cao tốc, một số quyết định, quy định liên quan cần sửa đổi..., có một vấn đề nhận được sự quan tâm rất lớn của cộng đồng, đặc biệt là của chủ sở hữu phương tiện, đó là việc lựa chọn công nghệ kết nối, thanh toán dịch vụ trả phí không dừng.

Thu phí không dừng có nên để doanh nghiệp dùng trước trả tiền sau? - Ảnh 1.

Viettel đã thiết kế 2 hệ thống thanh toán song song trả trước và trả sau.

Nêu ra những bất cập trong việc thanh toán thu phí không dừng, ông Nguyễn Công Hùng, Chủ tịch Hiệp hội taxi Hà Nội cho hay: "Hiện Hiệp hội Taxi Hà Nội có khoảng 20 nghìn phương tiện đang hoạt động và vẫn còn nhiều bất cập đẻ 20 nghìn phương tiện lắp thẻ thu phí không dừng".

Theo ông Hùng, Bất cập đầu tiên hiện nay là đồng vốn do doanh nghiệp tự xoay sở. Chẳng hạn mỗi doanh nghiệp taxi có 2 nghìn đầu xe, chỉ cần mỗi tài khoản phải nạp khoảng 500 nghìn đồng thì đã phải "giam" 10 tỷ đồng trong ngân hàng. Số tiền này doanh nghiệp phải đi vay và trả lãi suất nhưng vẫn phải nạp cho lái xe để chấp hành quy định.

Thứ hai, hiện nay tất cả các doanh nghiệp đều trả lương cho tài xế qua tài khoản. Vấn đề đặt ra là tại sao không tận dụng tài khoản riêng của lái xe kết nối với tài khoản thu phí không dừng?

Hiện toàn quốc có 88 trạm thu phí, trong đó 73 trạm do Bộ GTVT quản lý. Trở lại câu chuyện tại sao taxi công nghệ áp đảo chiếm lĩnh thị trường? Là bởi họ đồng bộ hệ thống phương tiện lớn áp đảo toàn bộ taxi truyền thống. Khi triển khai thu phí không dừng được người dân ủng hộ, làm sao tuyên truyền cho mỗi người lái xe hiểu mỗi một lần dừng để trả phí sẽ tạo ách tắc, sẽ gây lãng phí về thời gian, chi phí nhiên liệu. Hy vọng với sự vào cuộc của Viettel sẽ áp dụng nhiều giải pháp cho vay qua sim, thu phí điện thoại... tình trạng này sẽ được cải thiện.

Giải đáp về những phương án tháo gỡ khó khăn, ông Võ Anh Tâm, Phó Tổng Giám đốc, Tổng Công ty Giải pháp doanh nghiệp - Tập đoàn viễn thông quân đội Viettel cho biết, Viettel đã thiết kế 2 hệ thống song song trả trước và trả sau, cũng giống như thuê bao di động, như VISA, đều có trả trước và trả sau.

Mục tiêu của chúng tôi là những doanh nghiệp uy tín, lâu dài thì sẽ chuyển sang trả sau, nhưng phải có lộ trình. Lộ trình này sẽ phải phụ thuộc vào việc sửa đổi Quyết định 07 của Thủ tướng, quy định rõ với tài khoản trả sau thì việc trả chậm, trả muộn, gian lận hoặc không trả thì như thế nào?

Rất may Nghị định 100 của Chính phủ đã nói rõ, các xe đi sai làn thì phải phạt, với thu phí cũng vậy, phải có quy định rõ xe đi sai làn, không phải xe trả trước vẫn đi vào làn trả trước thì như thế nào.

Ông Tâm cho biết thêm, vừa rồi chúng tôi tham khảo mô hình ở Singapore, Đài Loan, hệ thống nợ xấu các xe dán thẻ trả sau chiếm 0,6-0,7%, tức là xảy ra nợ xấu rất lớn cho nhà đầu tư BOT. Nếu tính ở Việt Nam, doanh nghiệp thu phí có thể chịu nợ xấu đến vài nghìn tỷ.

Vì vậy, chúng ta cần sửa đổi quy định, có chế tài với các xe không dán thẻ vẫn đi vào làn trả trước, có cơ chế xử lý những doanh nghiệp chậm trả tiền. Có chế tài rõ ràng mới có thể giảm được nợ xấu cho doanh nghiệp BOT thu phí.

Theo ông Nguyễn Viết Huy, Phó Vụ trưởng Vụ Đối tác công tư, Bộ GTVT: Theo kế hoạch trước đây, Chính phủ chốt thời điểm 31/12/2019 phải hoàn thành dự án. Tuy nhiên, do một số nguyên nhân chủ quan, khách quan, Bộ GTVT đã báo cáo Thủ tướng gia hạn đến 31/12/2020.

Đến thời điểm 31/12/2019, Bộ GTVT đã hoàn thành giai đoạn 1, cụ thể là 40 trạm. Tuy nhiên, vướng mắc nhất là các dự án của Tổng công ty Đầu tư phát triển đường cao tốc VN (VEC) không tìm được nguồn vốn triển khai. Lý do vì dự án án của VEC vay vốn ODA, hiện Hiệp định vay vốn đã kết thúc. Lý do thứ hai là do VEC đã chuyển về Uỷ ban quản lý vốn nhà nước, việc triển khai cũng khó khăn hơn.

Giai đoạn 2 của dự án có 33 trạm. Theo kế hoạch, sau khi Thủ tướng điều chỉnh Quyết định 18, liên danh nhà đầu tư giai đoạn 2 sẽ thành lập được doanh nghiệp dự án để sắp tới ký hợp đồng triển khai các trạm này. Hiện công tác khảo sát, thiết kế 33 trạm này đã được hoàn thành, khi thành lập được doanh nghiệp dự án sẽ tổ chức thi công ngay.


Thế Anh